Trang chủ Công nghệ ABS đang dần được phổ biến trên những chiếc xe máy

ABS đang dần được phổ biến trên những chiếc xe máy

94
2

ABS là công nghệ xuất hiện lần đầu trên thị trường vào những năm 70 của thế kỷ 20 trên những chiếc xe hơi của Đức. Và ở thời điểm hiện tại trên thị trường xe máy Việt Nam ABS cũng đang dần được phổ biến để đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của người sử dụng.

ABS là gì?

Khi tác dụng lực quá lớn vào tay phanh hoặc chân phanh, bánh xe có thể bị bó “cứng” lại khiến chiếc xe trở lên khó kiểm soát và mất ổn định. Đặc biệt nếu điều này xảy ra trên những đoạn đường trơn trượt thì khả năng ngã xe là rất cao. ABS (Anti-Lock Braking System) hay còn được gọi là CAB (Controller Anti-lock Brake) hệ thống chống bó cứng phanh cho phép người lái đạt được sự ổn định trong điều khiển xe khi phanh (ABS chỉ có trên những xe sử dụng phanh dầu/phanh đĩa). Ở nhiều quốc gia, việc trang bị ABS trên các loại xe đã trở thành bắt buộc. Một số loại xe ở thị trường Việt Nam có ABS: Honda SH, Yamaha NVX, Yamaha Grande, Piaggio  Vespa Sprint…

ABS hoạt động như thế nào?

Các bộ phận chính của ABS gồm bộ điều khiển trung tâm ECU-ABS (tạm gọi trong bài viết này) (1), bộ điều biến (gồm bơm và các van dầu) (2), cảm biến tốc độ bánh xe (3) (và các cảm biến khác, VD: cảm biến tay ga, tốc độ động cơ, gia tốc…), vòng phát xung (4).

Các thành phần chính của ABS

ECU-ABS sẽ phát hiện ra các bánh xe bị khóa dựa trên tín hiệu từ các cảm biến tốc độ bánh xe gửi về. Khi một bánh xe bị khóa cứng, ECU-ABS sẽ đưa ra tín hiệu đến bộ điều biến, và bộ điều biến này sẽ điều khiển áp suất dầu trong bộ ngàm phanh (lực phanh) để ngăn ngừa các bánh xe bị khóa cứng.

Bộ điều biến ABS hoạt động ở ba chế độ: giảm áp suất, duy trì áp suất, tăng áp suất. Khi hệ thống ABS được kích hoạt, người lái sẽ cảm nhận được sự rung động nhẹ khi bóp tay phanh hoặc nhấn chân phanh.

Trước khi ABS được kích hoạt

ABS chỉ được kích hoạt khi xe vượt qua một giá trị tốc độ nhất định, ví dụ: tốc độ xe Honda >=10km/h, tốc độ xe Piaggio >=5km/h…

Khi ABS chưa được kích hoạt, áp lực dầu được truyền trực tiếp từ tay phanh/chân phanh tới ngàm phanh. Lực phanh được kiểm soát trực tiếp bởi người lái.

Chế độ giảm áp suất

Tốc độ bánh xe giảm đi sau khi bóp tay phanh, khi ECU-ABS phát hiện ra tốc độ bánh xe chậm hơn tốc độ xe (hoặc tốc độ 2 bánh không bằng nhau), xe có thể bị trượt, lúc này nó sẽ điều khiển bộ điều biến để ngắt áp lực dầu tác động lên bộ ngàm phanh. Lực phanh giảm xuống.

Chế độ duy trì áp suất

Trong chế độ này, áp lực dầu tác động lên bộ ngàm phanh được giữ không đổi nhờ việc đóng các van trong bộ điều biến. Chế độ này được duy trì đến khi tốc độ bánh bằng với tốc độ xe (hoặc tốc độ 2 bánh xe bằng nhau). Lúc này bơm dầu trong độ điều biến vẫn hoạt động để sẵn sang cho chế độ tăng áp suất tiếp theo.

Chế độ tăng áp suất

Khi tốc độ bánh xe đã tăng trở lại, chế độ áp suất tăng được kích hoạt để đảm bảo lực phanh. Bơm dầu hoạt động, kết hợp với việc đóng mở các vạn của bộ điều biến để làm tăng áp lực dầu đến bộ ngàm phanh.

Ba chế độ này lặp lại liên tục để đảm bảo khả năng điều khiển và dừng xe. Trung bình hệ thống sẽ thực hiện khoảng 10~15 chu kỳ/giây. Để hiểu cụ thể hơn về các chế độ trên bạn có thể xem bài viết này. Nếu xe không có ABS, bạn có thể “mô phỏng” hoạt động này bằng cách “nhấp-nhả” tay phanh/chân phanh liên tục, ta gọi đó là C-ABS (“Cơm”-ABS).

Rất nhiều người hiểu lầm rằng ABS sẽ làm quãng đường phanh ngắn hơn. Nhưng thực tế, ABS có tác dụng chính là chống-bó-cứng, tránh làm mất kiểm soát lái khi phanh, nên việc quãng đường phanh tương đương hoặc dài hơn xe không trang bị ABS là hoàn toàn có thể xảy ra.

ABS 2 channel vs 1 channel

Channel là gì? Channel là “kênh điều khiển”, bạn có thể hiểu channel là số lượng mạch đường dẫn dầu điều khiển lực phanh ở bánh xe. Ví dụ: trên xe máy chúng ta có 2 loại ABS phổ biến nhất là 2 channel và 1 channel. 2 channel có nghĩa là trên xe đó sẽ có hai đường dẫn dầu độc lập để điều khiển lực phanh ở hai bánh một cách độc lập. Tương tự như vậy với 1 channel, trên xe sẽ chỉ có một đường dầu để điều khiển lực phanh ở bánh trước, còn bánh sau vẫn là phanh thường. Tại sao lại là bánh trước thì bạn có thể tham khảo bài viết này.

Ví dụ về ABS 2 channel. Hai bánh được kiểm soát lực phanh bởi 2 “kênh” riêng biệt.

Như vậy bạn sẽ nhận ra ngay loại nào sẽ có hiệu quả tốt hơn. 2 channel sẽ kiểm soát việc bó cứng ở cả hai bánh tốt hơn so với 1 channel. Nhưng ngược lại, về mặt cấu tạo của 2 channel sẽ phức tạp hơn, giá thành và chi phí sửa chữa cao hơn. Nói như vậy không có nghĩa là loại 1 channel không tốt, vì với việc di chuyển bình thường thì nó hoàn toàn đáp ứng được yêu cầu an toàn, chẳng qua 2 channel tốt hơn mà thôi. Một bài toán giữa tính năng/chi phí, bạn hãy căn cứ nhu cầu thực tế của mình để lựa chọn sản phẩm.

Một số xe có ABS ở thị trường Việt Nam (4/2019)

Như vậy, ABS là một trang bị nên có ở trên xe máy, hiện tại công nghệ mới chỉ xuất hiện ở những dòng xe cận cao cấp và cao cấp của các hãng. Hy vọng rằng trong thời gian ngắn sắp tới những xe ở phân khúc thấp hơn sẽ có ABS để nhiều người sử dụng được hưởng lợi ích, điều khiển xe một cách an toàn hơn.

Hãy để lại bình luận của bạn ở dưới bài viết hoặc Facebook để chúng tôi có thể cải thiện chất lượng bài viết.

2 BÌNH LUẬN

    • Chưa chắc bạn ah. ABS giúp chống bó cứng phanh là chính. Quãng đường phanh có thể ngắn hơn hoặc không. Lần này bạn hỏi dễ quá vậy 😀

BÌNH LUẬN

Vui lòng nhập bình luận của bạn
Vui lòng nhập tên của bạn ở đây